ލޭމައްޗަށް ދިއުމަކީ ނުވަތަ ހައިޕަރޓެންޝަނަކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު ތަހައްމަލުކުރަމުންދާ ސިއްހީ މައްސަލައެކެވެ. އާންމުކޮށް މިކަމަށް އޮންނަ އެންމެ ފުރަތަމަ ހައްލަކީ ކެއުމުގައި ލޮނު ބޭނުންކުރާ މިންވަރު މަދުކުރުމެވެ. ކާމޭޒުމަތީގައި ހުންނަ ލޮނުފުޅި ދުރަށް ލުމަކީ ގިނަ ބަޔަކު ކުރާ ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް، ހަމައެކަނި ލޮނު މަދުކުރުމަކުން ފުދޭ ހެއްޔެވެ؟
މެޑިކަލް ނިއުސް ޓުޑޭއިން ރިޕޯޓުކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ލޭގެ ޕްރެޝަރު ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށްޓަކައި ލޮނު (ސޯޑިއަމް) މަދުކުރުމާއެކު، ޕޮޓޭސިއަމް އެކުލެވޭ ކާނާ ކެއުން އިތުރުކުރުމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. 'ދި އެމެރިކަން ޖާނަލް އޮފް ކްލިނިކަލް ނިއުޓްރިޝަން' ގައި ޝާއިއުކޮށްފައިވާ އާ ރިޕޯޓެއްގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި، ހިތުގެ ސިއްހަތު ރަނގަޅުކަން އަންގައިދޭ އެންމެ މުހިންމު އެއް މިންގަނޑަކީ ހަށިގަނޑަށް އެތެރެވާ ސޯޑިއަމްއާއި ޕޮޓޭސިއަމްގެ ނިސްބަތެވެ.
އެމެރިކާގެ ތަފާސްހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު، ލޭމައްޗަށް ދިއުމުގެ މައްސަލަ 120 މިލިއަން މީހުން ތަހައްމަލުކުރެއެވެ. މިއީ އެއްވެސް އަލާމާތެއް ނުފެނި އެތައް އަހަރަކަށް ދެމިގެންދާ ބައްޔަކަށް ވާތީ، މިއަށް "ސައިލެންޓް ކިލަރ" ނުވަތަ ހިމޭން ގާތިލުގެ ނަން ވަނީ ދީފައެވެ. އެމެރިކާގެ ގިނަ މީހުން ދުވާލެއްގެ މައްޗަށް 3،400 މިލިގްރާމްގެ ސޯޑިއަމް ބޭނުންކުރާއިރު، މިއީ ސިއްހީ މާހިރުން ލަފާދޭ 2،300 މިލިގްރާމަށް ވުރެ މާ މަތީ އަދަދެކެވެ. މީގެ ތެރެއިން 70 ޕަސެންޓް ސޯޑިއަމް އަންނަނީ ރެސްޓޯރެންޓުތަކުގެ ކެއުމާއި ޕްރޮސެސްކޮށްފައި ހުންނަ ކާނާއިންނެވެ. މީގެ އިތުރުން، އެމެރިކާގެ ބޮޑެތި މީހުންގެ ތެރެއިން 98 ޕަސެންޓަށް ވުރެ ގިނަ މީހުންނަށް ދުވާލަކަށް ބޭނުންވާ މިންވަރަށް ޕޮޓޭސިއަމް ނުލިބޭ ކަމަށް ވެސް އެ ރިޕޯޓުގައި ފާހަގަކޮށްފައިވެއެވެ.
ޕޮޓޭސިއަމް މުހިންމުވަނީ ކީއްވެ؟
ޕޮޓޭސިއަމްއަކީ ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ އިތުރު ލޮނުގެ ބައިތައް ބޭރުކޮށްދީ، ލޭހޮޅިތައް ހަމައަކަށް އެޅުވުމަށް އެހީތެރިވެދޭ މާއްދާއެކެވެ. ރީނަލް ޑައިޓީޝަނެއް ކަމަށްވާ ޖެން ހެނާންޑޭޒް ބުނި ގޮތުގައި، 2025 ވަނަ އަހަރުގެ ދިރާސާއަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ދުވާލެއްގެ މައްޗަށް 2،000 މިލިގްރާމްގެ ޕޮޓޭސިއަމް އިތުރުކުރުމުން، ލޭމައްޗަށްދާ މީހުންގެ ސިސްޓޮލިކް ބްލަޑް ޕްރެޝަރު 5 މިލިމީޓަރ އޮފް މަރކަރީ (އެމްއެމްއެޗްޖީ) އިން އަދި ޑަޔަސްޓޮލިކް ޕްރެޝަރު 3 އެމްއެމްއެޗްޖީ އިން ދަށްކޮށްދެއެވެ.
ފްލޮރިޑާގެ ކާޑިއޮލޮޖިސްޓެއް ކަމަށްވާ ޑރ. ލިއޮނާޑް ޕިއަންކޯ ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، ޕޮޓޭސިއަމްއަކީ ހަށިގަނޑުގެ ބެލެންސް ހިފެހެއްޓުމަށް ވަރަށް މުހިންމު މިނަރަލްއެކެވެ. އަދި މިއީ މާ މައްޗަށް ދިޔަސް ނުވަތަ މާ ދަށްވި ނަމަވެސް ސިއްހަތަށް ގެއްލުންވެދާނެ އެއްޗެއްކަން އޭނާ ފާހަގަކުރިއެވެ. ލޭގެ ޕްރެޝަރު ދަށްކުރުމަށް އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކީ ލޮނު މަދުކުރުމާއެކު ޕޮޓޭސިއަމް ގިނައިން ހިމެނޭ ކާނާ ކެއުން ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ.
ނަތީޖާ ފެންނަން ކިހާ ދުވަހެއް ނަގާނެ؟
ކެއުމަށް ގެންނަ މި ބަދަލާއެކު ވަގުތުން ނަތީޖާ ނުފެނިދާނެއެވެ. ކެންޓަކީގެ ހެރިސަން މެމޯރިއަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ ކާޑިއޮލޮޖިސްޓް ޑރ. ޔާޒް ދާބޫލް ބުނި ގޮތުގައި، މިކަމަށް ދުވަސްކޮޅެއް ނަގާނެއެވެ.
"ފުރަތަމަ ކޮޅު ލޮނު މަދުކުރުމުން ހަށިގަނޑުގެ ވޮލިއުމް ދަށްވެ، ޕްރެޝަރު ދަށްވާން ފަށާނެ. އަދި ކިޑްނީ މެދުވެރިކޮށް ހަށިގަނޑުގައި ހުރި އިތުރު ލޮނުތައް ބޭރުވާނެ. އޭގެ 1 ނުވަތަ 2 ހަފުތާ ފަހުން ޕޮޓޭސިއަމްގެ އަސަރު ފެންނަން ފަށާނެ. އޭރުން ލޭހޮޅިތައް ރިލެކްސްވެ، ޕްރެޝަރު އެއްވަރެއްގައި ހިފެހެއްޓުމަށް އެހީތެރިވެދޭނެ،" ދާބޫލް ބުންޏެވެ.
ނަމަވެސް، ކެއުމަށް ގެންނަ ބަދަލަކުން އެކަނި ޕްރެޝަރު ކޮންޓްރޯލް ނުވާނަމަ، ކަސްރަތު ކުރުމާއި ބޭސް ބޭނުންކުރުމާ ގުޅޭގޮތުން ޑޮކްޓަރެއްގެ ލަފާ ހޯދުމަށް އޭނާ އިރުޝާދު ދިނެވެ.
ކެއުމުގައި ހިމެނިދާނެ ޕޮޓޭސިއަމް ގިނަ ބާވަތްތައް
އެމެރިކަން ހާޓް އެސޯސިއޭޝަނުން ލަފާދޭ ގޮތުގައި ދުވާލެއްގެ މައްޗަށް 3،500 އާއި 5،000 މިލިގްރާމްއާ ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް ޕޮޓޭސިއަމް ބޭނުންކުރުމަކީ ލޭގެ ޕްރެޝަރު ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. ޕޮޓޭސިއަމް އިތުރުކުރަން ބޭނުންވާނަމަ، ސަޕްލިމެންޓްތަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް އަސްލު ކާނާ ބޭނުންކުރުމަށް ޑރ. ޕިއަންކޯ ލަފާދެއެވެ. ޕޮޓޭސިއަމް ގިނައިން އެކުލެވޭ ބައެއް ބާވަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ:
- އަލުވި (ތޮށްޓާއެކު ފިހެފައި): މެދު ސައިޒުގެ އަލުވިއެއްގައި 919 މިލިގްރާމް ޕޮޓޭސިއަމް ހުރެއެވެ.
- ސަލްމަން މަސް (ފިހެފައި): ކުޑަ މަސްކޮޅެއްގައި 763 މިލިގްރާމް ޕޮޓޭސިއަމް ހުރެއެވެ.
- ބޯވެލި ފަތް (ކައްކާފައި): ބައި ޖޯޑުގައި 591 މިލިގްރާމް ޕޮޓޭސިއަމް ހުރެއެވެ.
- ކަރާ ނުވަތަ ކެންޓަލޫޕް (ރޮލަށް): 1 ޖޯޑުގައި 417 މިލިގްރާމް ޕޮޓޭސިއަމް ހުރެއެވެ.
- ކިރު (ގެރި ކިރު 1%): 8 އައުންސްގައި 388 މިލިގްރާމް ޕޮޓޭސިއަމް ހުރެއެވެ.
- ޕިންޓޯ ބީންސް (ކައްކާފައި): ބައި ޖޯޑުގައި 373 މިލިގްރާމް ޕޮޓޭސިއަމް ހުރެއެވެ.
މީގެ އިތުރުން ދޮންކޭލަކީ ވެސް ޕޮޓޭސިއަމް ހޯދުމަށް އާންމުކޮށް ބޭނުންކުރާ ވަރަށް ފައިދާހުރި މޭވާއެކެވެ. އަދި މުގާއި، ޕްލެއިން ޔޯގަޓަކީ ވެސް މި މާއްދާ މުއްސަނދި ބާވަތްތަކެވެ.
ސަމާލުވާންޖެހޭ ކަންކަން
ޕޮޓޭސިއަމް އިތުރުކުރުމަކީ ގިނަ މީހުންނަށް ފައިދާހުރި ކަމަކަށް ވިޔަސް، މިއީ އެންމެންނަށް އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތަކަށް ނުވެދާނެއެވެ. ޑރ. ޕިއަންކޯ ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، ކިޑްނީގެ ބަލިތައް ހުންނަ މީހުންނާއި ހިތުގެ މައްސަލަތައް (ހާޓް ފެއިލިއަރ) ހުންނަ މީހުން ޕޮޓޭސިއަމް އިތުރުކުރަންވާނީ ކާޑިއޮލޮޖިސްޓެއްގެ ލަފާގެ މަތިންނެވެ.
ހެނާންޑޭޒް ބުނި ގޮތުގައި، ލޭގައި ޕޮޓޭސިއަމް ހުންނަ މިންވަރު މަތިވުމުގެ މައްސަލަ (ހައިޕަރކެލީމިއާ) ހުންނަ މީހުން ވެސް ޑޮކްޓަރެއް ނުވަތަ ޑައިޓީޝަނެއްގެ ލަފަޔާ ނުލައި ޕޮޓޭސިއަމް އިތުރުކޮށްގެން ނުވާނެއެވެ. އަދި އޭސީއީ އިންހިބިޓަރސް ފަދަ ބައެއް ބޭސްތައް ބޭނުންކުރާ މީހުންނަށް، ޕޮޓޭސިއަމް ގިނަވުމުގެ ސަބަބުން ހިތުގެ ވިންދު ޖެހުމަށް ނުރައްކާތެރި ބަދަލުތަކެއް އައުމަކީ އެކަށީގެންވާ ކަމެއް ކަމަށް ވެސް މާހިރުން އިންޒާރުދެއެވެ.
ލޭގެ ޕްރެޝަރު ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަކީ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ހުރުމަށް ކުރެވިދާނެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ކަމެވެ. ކެއުމަށް ގެންނަ ކުދިކުދި ބަދަލުތަކުން، ހާއްސަކޮށް ތާޒާ މޭވާއާއި ތަރުކާރީ ބޭނުންކުރުން އިތުރުކޮށް، ޕްރޮސެސްކޮށްފައި ހުންނަ ކާނާއާ ދުރުވުމަކީ މިކަމަށް އެޅޭނެ ވަރަށް ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅެކެވެ. އަމިއްލަ ސިއްހަތާ ގުޅޭގޮތުން ބޮޑެތި ބަދަލުތައް ގެނައުމުގެ ކުރިން އަބަދުވެސް ސިއްހީ މާހިރެއްގެ ލަފާ ހޯދުމަކީ އެންމެ ރައްކާތެރި ގޮތެވެ.
